⚖️ Szybka odpowiedź: warunkowe umorzenie postępowania karnego
- Warunkowe umorzenie postępowania karnego to zakończenie sprawy wyrokiem, który nie jest wyrokiem skazującym — podstawą są art. 66–68 Kodeksu karnego.
- Sąd może je zastosować, gdy czyn jest zagrożony karą nieprzekraczającą 5 lat pozbawienia wolności, wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, a sprawca nie był wcześniej karany za przestępstwo umyślne i rokuje pozytywnie.
- Okres próby trwa od roku do 3 lat i biegnie od uprawomocnienia się orzeczenia. Jeżeli czyn wyrządził szkodę, sąd obowiązkowo nakłada obowiązek jej naprawienia albo orzeka nawiązkę.
- Sprawca nie jest osobą skazaną, ale jego dane figurują w Krajowym Rejestrze Karnym jako osobna kategoria — usuwa się je 6 miesięcy po zakończeniu okresu próby. Sprawy z Jeleniej Góry i gmin jej okręgu sądowego rozpoznaje co do zasady Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze, ul. Mickiewicza 21.
⚠️ Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa jest inna — zadzwoń: 887 887 995 po ocenę Twojej sytuacji.
Warunkowe umorzenie postępowania karnego to instytucja z art. 66 Kodeksu karnego, która pozwala zakończyć sprawę bez skazania. Sąd wydaje wyrok, w którym przypisuje oskarżonemu czyn i wyznacza okres próby od roku do 3 lat, ale nie orzeka kary. Warunek podstawowy: przestępstwo zagrożone karą nieprzekraczającą 5 lat pozbawienia wolności oraz brak wcześniejszego skazania za przestępstwo umyślne. Sprawca pozostaje osobą niekaraną — mimo to jego dane trafiają do Krajowego Rejestru Karnego na czas próby i 6 miesięcy po nim.
Ta ostatnia różnica bywa najbardziej bolesna. Klient wychodzi z sali w przekonaniu, że sprawa jest zamknięta, po czym składa wniosek o zaświadczenie o niekaralności — potrzebne do pracy w ochronie, w banku czy w przetargu — i dostaje dokument, w którym figuruje wpis. Nikt go nie oszukał: nie jest skazany, a wpis i tak istnieje. To dwa różne pojęcia, które prawo rozdziela precyzyjnie, a które w rozmowie potocznej zlewają się w jedno.
Prowadzę sprawy karne przed Sądem Rejonowym i Sądem Okręgowym w Jeleniej Górze i wniosek o warunkowe umorzenie składam w tych postępowaniach regularnie. Poniżej znajdziesz to, czego zwykle brakuje w internetowych opracowaniach: aktualne brzmienie przesłanek, realny zakres obowiązków sądu, prawdziwy status wpisu w rejestrze oraz sytuacje, w których o warunkowe umorzenie lepiej się nie ubiegać.
W tym artykule dowiesz się:
- 1. Czym jest warunkowe umorzenie postępowania
- 2. Przesłanki z art. 66 Kodeksu karnego
- 3. Okres próby i obowiązki sprawcy
- 4. Karalność i wpis do rejestru karnego
- 5. Kto i kiedy składa wniosek
- 6. Kiedy sąd podejmie postępowanie
- 7. Kiedy to nie jest najlepsze wyjście
- 8. Najczęściej zadawane pytania
Czym jest warunkowe umorzenie postępowania karnego
Warunkowe umorzenie postępowania to sposób zakończenia sprawy karnej, w którym sąd stwierdza, że oskarżony popełnił zarzucany mu czyn, ale rezygnuje z wymierzenia kary i zawiesza rozstrzygnięcie na czas próby. Instytucja warunkowego umorzenia postępowania została uregulowana w art. 66–68 Kodeksu karnego, a tryb jej stosowania — w Kodeksie postępowania karnego. To jedno z narzędzi prawa karnego, które pozwala zamknąć sprawę bez pełnego procesu karnego i bez orzekania kary.
Pierwsza rzecz, którą trzeba sobie powiedzieć wprost: to nie jest uniewinnienie. Zgodnie z art. 342 § 1 k.p.k. w wyroku warunkowo umarzającym postępowanie sąd ma obowiązek dokładnie określić czyn przypisany oskarżonemu oraz jego kwalifikację prawną. Słowo „przypisany” nie jest przypadkowe — sąd ustala, że to właśnie ten człowiek dopuścił się tego czynu. Różnica wobec wyroku skazującego polega na skutku, nie na ocenie faktów.
Druga rzecz, o którą pytają niemal wszyscy: warunkowe umorzenie następuje w formie wyroku, a nie postanowienia. Przesądza o tym art. 341 § 5 k.p.k. Sąd orzeka na posiedzeniu, nie zawsze więc dochodzi do pełnej rozprawy z przesłuchaniem świadków — co w praktyce bywa dla oskarżonego dużą ulgą, zwłaszcza w sprawach, w których zależy mu na dyskrecji.
Art. 66 § 1 k.k.: „Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa.”
Zwróć uwagę na pierwsze słowo przepisu — „może”. Spełnienie wszystkich przesłanek nie tworzy roszczenia. Sąd ma tu swobodę decyzyjną i korzysta z niej, oceniając całość sylwetki sprawcy. To dlatego sposób przedstawienia sprawy — a zwłaszcza tego, co o sprawcy mówią jego warunki osobiste i dotychczasowy sposób życia — ma realne znaczenie dla wyniku.
Kiedy sąd może warunkowo umorzyć postępowanie — przesłanki z art. 66 k.k.
Przesłanki warunkowego umorzenia postępowania karnego muszą wystąpić łącznie. Brak choćby jednej zamyka drogę do tego rozwiązania, niezależnie od tego, jak korzystnie wypadają pozostałe. Sąd bada je w odniesieniu do konkretnego czynu i konkretnego sprawcy — jego postawy, warunków osobistych i dotychczasowego sposobu życia.
| Przesłanka | Co dokładnie znaczy | Podstawa |
|---|---|---|
| Nieznaczna wina i społeczna szkodliwość czynu | Obie oceniane osobno. Czyn musi mieścić się w kategorii drobniejszych naruszeń — liczy się sposób działania, motywacja i rozmiar szkody. | art. 66 § 1 k.k. |
| Okoliczności nie budzą wątpliwości | Przebieg zdarzenia musi być jasny w świetle dowodów. Przyznanie się nie jest wymagane, ale kwestionowanie sprawstwa zwykle utrudnia umorzenie. | art. 66 § 1 k.k. |
| Brak skazania za przestępstwo umyślne | Liczy się uprzednie skazanie za przestępstwo umyślne. Skazanie za przestępstwo nieumyślne samo w sobie nie wyklucza umorzenia. | art. 66 § 1 k.k. |
| Pozytywna prognoza | Postawa sprawcy, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia mają uzasadniać przypuszczenie, że będzie przestrzegał porządku prawnego. | art. 66 § 1 k.k. |
| Zagrożenie karą do 5 lat | Warunkowego umorzenia nie stosuje się do sprawcy przestępstwa zagrożonego karą przekraczającą 5 lat pozbawienia wolności. Decyduje ustawowe zagrożenie za dany typ czynu, nie kara oczekiwana w tej sprawie. | art. 66 § 2 k.k. |
⚠️ Częsty błąd w internetowych opracowaniach
W wielu artykułach — także tych wysoko w wynikach wyszukiwania — wciąż powtarzany jest nieaktualny próg: albo 3 lata, albo konstrukcja „3 lata, a 5 lat w razie pojednania z pokrzywdzonym”. To stan prawny sprzed nowelizacji. Obecnie art. 66 k.k. składa się wyłącznie z dwóch paragrafów, a granica jest jedna i bezwarunkowa: kara nieprzekraczająca 5 lat pozbawienia wolności. Nie istnieje też żaden wyjątek podnoszący ten próg do 7 lat. Pojednanie z pokrzywdzonym nadal ma znaczenie — ale jako okoliczność wpływająca na ocenę sądu, nie jako furtka do wyższego zagrożenia karą.
Ta pozornie drobna różnica przesądza o całych kategoriach spraw. Przy zagrożeniu ustawowym do 5 lat w grę wchodzi między innymi większość spraw o czyny przeciwko mieniu mniejszej wagi, prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości czy nieumyślne spowodowanie uszczerbku na zdrowiu. W mojej praktyce zdarzało się, że klient rezygnował z wniosku, bo wyczytał gdzieś o progu 3 lat — a jego sprawa mieściła się w przesłankach bez najmniejszych wątpliwości.
Okres próby i obowiązki, które nakłada sąd
Warunkowe umorzenie postępowania następuje na okres próby, który wynosi od roku do 3 lat i biegnie od uprawomocnienia się orzeczenia o warunkowym umorzeniu postępowania (art. 67 § 1 k.k.). Sąd wyznacza okres próby w wyroku, kierując się wagą czynu i oceną sprawcy. Im lepiej udokumentowana jest sytuacja sprawcy — stabilne zatrudnienie, uregulowane sprawy rodzinne, naprawiona szkoda — tym częściej sąd sięga po dolną granicę tego przedziału.
Obowiązki dzielą się na te, które sąd nałożyć musi, i te, które może. Rozróżnienie wynika z art. 67 § 3 k.k.
- Obowiązkowo, jeśli czyn wyrządził szkodę: naprawienie szkody w całości albo w części, a w miarę możliwości również zadośćuczynienie za doznaną krzywdę — albo zamiast tych obowiązków nawiązka. Sąd nie może tego pominąć.
- Fakultatywnie: dozór kuratora, osoby godnej zaufania albo organizacji społecznej (art. 67 § 2 k.k.), świadczenie pieniężne, a także wybrane obowiązki probacyjne z art. 72 § 1 k.k. — na przykład informowanie o przebiegu okresu próby, powstrzymanie się od nadużywania alkoholu czy przeproszenie pokrzywdzonego.
- Zakaz prowadzenia pojazdów: sąd może go orzec, ale — co istotne — przy warunkowym umorzeniu maksymalnie do lat 2. Przy wyroku skazującym za ten sam typ czynu zakaz bywa znacznie dłuższy.
💡 Porada adwokata — adw. Piotr Dorniak
Wysokość naprawienia szkody i to, czy sąd sięgnie po dozór kuratora, w dużej mierze zależą od tego, co zostanie uzgodnione z pokrzywdzonym jeszcze przed posiedzeniem. Art. 341 § 3 k.p.k. wprost pozwala sądowi odroczyć posiedzenie albo zarządzić przerwę, jeżeli strony chcą dokonać uzgodnień co do naprawienia szkody. Z tej możliwości warto korzystać — wynik porozumienia sąd bierze pod uwagę przy orzekaniu (art. 341 § 4 k.p.k.). Na sali sądowej w Jeleniej Górze widziałem wielokrotnie, że dobrowolna wcześniejsza wpłata na rzecz pokrzywdzonego zmieniała ton całego posiedzenia.
Czy po warunkowym umorzeniu jestem osobą karaną? Rejestr karny i zaświadczenie o niekaralności
To pytanie zadaje mi niemal każdy klient i tu najczęściej dochodzi do nieporozumienia. Odpowiedź ma dwie warstwy — i obie są prawdziwe jednocześnie.
Nie jesteś osobą skazaną. Sąd nie orzekł kary, nie zapadł wyrok skazujący, nie powstaje recydywa. Skutek jest bardzo praktyczny: wszędzie tam, gdzie przepis wymaga, żeby kandydat „nie był skazany” za określone przestępstwo, warunkowe umorzenie tego wymogu nie narusza. Dla wielu zawodów i procedur to właśnie jest największa zaleta tego rozwiązania.
Twoje dane są natomiast w Krajowym Rejestrze Karnym. Art. 1 ust. 2 ustawy o KRK wymienia osoby, „przeciwko którym prawomocnie warunkowo umorzono postępowanie karne”, w punkcie 2 — jako osobną kategorię, obok skazanych z punktu 1. Nie figurujesz więc w rejestrze jako osoba skazana, ale jesteś w nim obecny.
Co z tego wynika dla zaświadczenia? Zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 2 ustawy o KRK informacja z Rejestru zawiera dane w zakresie objętym zapytaniem albo stwierdzenie, że osoba nie figuruje. Rozstrzyga więc to, o co dokładnie zapytano:
- Gdy sam występujesz o informację o sobie — art. 7 ust. 1 ustawy o KRK daje prawo do informacji o treści wszystkich zapisów dotyczących Twojej osoby. Warunkowe umorzenie będzie tam widoczne.
- Gdy pyta instytucja na podstawie przepisu wymagającego niekaralności — odpowiedź obejmuje wskazany zakres. Jeżeli przepis mówi o skazaniu, to brak skazania oznacza, że w tym zakresie nic na Ciebie nie ma.
Przy rekrutacji najczęstszy scenariusz jest taki, że pracodawca prosi kandydata o dostarczenie zaświadczenia — a to oznacza wniosek o własne dane, czyli wariant pierwszy. Dlatego warto wiedzieć, co się w nim pojawi, zanim dokument trafi na biurko.
📌 Kiedy wpis znika
Dane osób warunkowo umorzonych usuwa się z Rejestru po upływie terminu z art. 68 § 4 Kodeksu karnego, czyli 6 miesięcy od zakończenia okresu próby (art. 14 ust. 1a ustawy o KRK). Przy okresie próby wynoszącym 2 lata oznacza to około 2,5 roku od uprawomocnienia wyroku. Co ważne, nie jest to „zatarcie skazania” — ten mechanizm dotyczy osób skazanych i opiera się na innym przepisie. Tu wpis po prostu jest usuwany z urzędu, bez potrzeby składania jakiegokolwiek wniosku.
📂 Z praktyki kancelarii
Klient z okolic Jeleniej Góry, po warunkowym umorzeniu postępowania o czyn przeciwko mieniu, rekrutował się na stanowisko, na którym pracodawca poprosił o zaświadczenie z KRK. Był przekonany, że skoro nie został skazany, dokument będzie pusty — a ponieważ występował o informację o samym sobie, wpis o warunkowym umorzeniu był w nim widoczny. Skończyło się dobrze, bo zdążył wyjaśnić, że to nie jest skazanie, i pokazać, czego dotyczyła sprawa. Ten jeden szczegół warto znać przed posiedzeniem, a nie po nim: jeśli planujesz zmianę pracy w konkretnym terminie, długość okresu próby przestaje być liczbą abstrakcyjną.
Nie wiesz, czy w Twojej sprawie są przesłanki do warunkowego umorzenia?
Ocenię kwalifikację prawną czynu, sprawdzę zagrożenie ustawowe i powiem wprost, czy warto składać wniosek.
📞 Zadzwoń: 887 887 995 Kancelaria w Jeleniej Górze — oddzwaniam tego samego dnia.Kto składa wniosek o warunkowe umorzenie i na jakim etapie
Złożyć wniosek o warunkowe umorzenie może zarówno oskarżony i jego obrońca, jak i sam prokurator. Ta druga ścieżka jest w praktyce niedoceniana.
Zgodnie z art. 336 § 1 k.p.k. prokurator, jeżeli uzna, że spełnione są przesłanki, może zamiast aktu oskarżenia skierować do sądu wniosek o warunkowe umorzenie. Co więcej, art. 336 § 3 k.p.k. pozwala mu wskazać proponowany okres próby, obowiązki i wnioski co do dozoru. Oznacza to, że realna rozmowa o kształcie rozstrzygnięcia może się toczyć już na etapie postępowania przygotowawczego, zanim sprawa w ogóle trafi do sądu.
Jeśli ten moment minie, nic nie jest stracone — wniosek można złożyć również po skierowaniu przez prokuratora aktu oskarżenia, a sąd bada przesłanki na posiedzeniu. Im wcześniej jednak temat zostanie podniesiony, tym więcej pozostaje przestrzeni na uzgodnienia z pokrzywdzonym i tym mniej materiału dowodowego zdąży się nagromadzić na niekorzyść oskarżonego.
Masz prawo się nie zgodzić
Przepis, o którym rzadko się pisze, a który bywa kluczowy: art. 341 § 2 k.p.k. Jeżeli oskarżony sprzeciwia się warunkowemu umorzeniu, sąd kieruje sprawę na rozprawę. Sprzeciw nie wymaga uzasadnienia i jest skuteczny.
To ma znaczenie w jednej konkretnej sytuacji — gdy oskarżony konsekwentnie twierdzi, że czynu nie popełnił. Przyjęcie warunkowego umorzenia oznacza zgodę na wyrok, w którym czyn zostanie mu przypisany. Kto liczy na uniewinnienie i ma ku temu podstawy dowodowe, powinien wiedzieć, że tę furtkę ma otwartą. Prokurator, oskarżony i pokrzywdzony mają przy tym prawo wziąć udział w posiedzeniu (art. 341 § 1 k.p.k.).
Co powinien zawierać wniosek
Żeby napisać wniosek o warunkowe umorzenie, który ma szansę powodzenia, trzeba przejść przez przesłanki po kolei i do każdej dołożyć fakty:
- kwalifikacja prawna czynu wraz z ustawowym zagrożeniem karą — to przesądza o dopuszczalności wniosku;
- argumentacja co do nieznacznej winy i społecznej szkodliwości, odniesiona do okoliczności konkretnego zdarzenia;
- zaświadczenie o niekaralności oraz dokumenty opisujące sytuację osobistą, zawodową i rodzinną sprawcy;
- dowód naprawienia szkody albo stanowisko pokrzywdzonego, jeśli udało się je uzyskać;
- propozycja okresu próby i obowiązków — sąd nie musi jej przyjąć, ale konkretna propozycja porządkuje posiedzenie.
Kiedy sąd podejmie warunkowo umorzone postępowanie
Umorzenie jest warunkowe, więc sprawa może wrócić — decyduje o tym zachowanie sprawcy w okresie próby. Zasady podjęcia postępowania reguluje art. 68 k.k. i warto rozróżnić sytuacje, w których sąd musi, od tych, w których tylko może.
- Sąd podejmuje postępowanie obligatoryjnie, jeżeli sprawca w okresie próby popełnił przestępstwo umyślne, za które został prawomocnie skazany (art. 68 § 1 k.k.). Kluczowe są tu dwa elementy łącznie: umyślność i prawomocne skazanie.
- Sąd może podjąć postępowanie, jeżeli sprawca w okresie próby rażąco narusza porządek prawny, uchyla się od dozoru, od wykonania nałożonego obowiązku lub orzeczonego środka karnego albo nie wykonuje ugody zawartej z pokrzywdzonym (art. 68 § 2 k.k.).
- Upomnienie kuratora zmienia sytuację. Jeżeli okoliczności z § 2 wystąpią już po pisemnym upomnieniu udzielonym przez sądowego kuratora zawodowego, podjęcie postępowania staje się zasadą, a nie możliwością — chyba że przemawiają przeciwko temu szczególne względy (art. 68 § 2a k.k.).
⚠️ Sześć miesięcy — termin dla sądu, nie okres obserwacji
Art. 68 § 4 k.k. stanowi, że nie można podjąć warunkowo umorzonego postępowania później niż w ciągu 6 miesięcy od zakończenia okresu próby. Bywa to opisywane tak, jakby przez dodatkowe pół roku po próbie obowiązywały te same rygory. Tak nie jest. Podstawa podjęcia musi powstać w okresie próby (albo — przy rażącym naruszeniu porządku prawnego — już między wydaniem wyroku a jego uprawomocnieniem, art. 68 § 3 k.k.); te 6 miesięcy to wyłącznie czas, w którym sąd może jeszcze wydać rozstrzygnięcie w oparciu o zdarzenie z okresu próby. Po tym terminie sprawa jest zamknięta ostatecznie.
Kiedy warunkowe umorzenie nie jest najlepszym wyjściem
Ta sekcja jest krótka, ale w rozmowie z klientem zajmuje zwykle najwięcej czasu. Warunkowe umorzenie postępowania karnego jest rozwiązaniem korzystnym w zdecydowanej większości spraw, w których w ogóle wchodzi w grę. Zanim jednak zaczniesz liczyć szanse na warunkowe umorzenie, warto sprawdzić, czy na pewno jest to wariant dla Ciebie najlepszy.
Gdy realne jest uniewinnienie. Materiał dowodowy bywa słabszy, niż się wydaje na etapie zarzutów. Jeżeli sprawstwo jest sporne, a nie tylko niewygodne, przyjęcie wyroku z przypisanym czynem zamyka drogę, którą warto było przejść.
Gdy liczy się czysty rejestr w konkretnym terminie. Przy zawodach i procedurach wymagających zaświadczenia z KRK długość okresu próby przekłada się bezpośrednio na to, kiedy wpis zniknie. Bywa, że inny sposób zakończenia sprawy daje w tym zakresie lepszy efekt.
Gdy obowiązki są nie do udźwignięcia. Obowiązek naprawienia szkody jest przy warunkowym umorzeniu obligatoryjny. Jeżeli kwota przekracza możliwości finansowe sprawcy, ryzyko podjęcia postępowania z art. 68 § 2 k.k. staje się realne — a wtedy sprawa wraca w gorszym momencie.
Sprawy karne o czyny zagrożone karą do 5 lat, popełnione w Jeleniej Górze i gminach jej okręgu sądowego (m.in. Karpacz, Kowary, Szklarska Poręba), rozpoznaje w pierwszej instancji co do zasady Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze przy ul. Mickiewicza 21 — tam też mieści się biuro podawcze i punkt informacyjny. Sądem odwoławczym jest Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, al. Wojska Polskiego 56. Jeżeli sprawa dotyczy prowadzenia pojazdu po alkoholu, szczegóły progów i praktyki orzeczniczej opisałem osobno w artykule o warunkowym umorzeniu przy jeździe po alkoholu. Pełny zakres obrony w postępowaniu karnym znajdziesz na stronie adwokat od spraw karnych w Jeleniej Górze, a umówić spotkanie możesz przez kontakt z kancelarią.
Najczęściej zadawane pytania
Kiedy można warunkowo umorzyć postępowanie karne?
Gdy łącznie spełnione są przesłanki z art. 66 k.k.: wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości, sprawca nie był wcześniej karany za przestępstwo umyślne, a jego postawa i dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że będzie przestrzegał porządku prawnego. Dodatkowo czyn musi być zagrożony karą nieprzekraczającą 5 lat pozbawienia wolności. Spełnienie przesłanek nie zobowiązuje sądu — przepis mówi, że sąd „może” warunkowo umorzyć postępowanie.
Jakie są skutki warunkowego umorzenia postępowania karnego?
Sąd wydaje wyrok, w którym przypisuje oskarżonemu czyn, ale nie orzeka kary. Sprawca nie jest osobą skazaną i nie dotyczy go recydywa — wszędzie tam, gdzie przepis wymaga, by kandydat nie był skazany, warunkowe umorzenie tego wymogu nie narusza. Wyznaczony zostaje okres próby od roku do 3 lat, a jeśli czyn wyrządził szkodę, sąd nakłada obowiązek jej naprawienia albo orzeka nawiązkę. Dane sprawcy figurują jednak w Krajowym Rejestrze Karnym jako osobna kategoria z art. 1 ust. 2 pkt 2 ustawy o KRK — nie jako skazanie — i są usuwane 6 miesięcy po zakończeniu okresu próby.
Po jakim czasie zatarcie warunkowego umorzenia?
Przy warunkowym umorzeniu nie stosuje się instytucji zatarcia skazania, bo nie doszło do skazania. Dane usuwa się z Krajowego Rejestru Karnego z urzędu po upływie 6 miesięcy od zakończenia okresu próby — tak stanowi art. 14 ust. 1a ustawy o KRK w związku z art. 68 § 4 Kodeksu karnego. Nie trzeba składać żadnego wniosku. Przy okresie próby wynoszącym 2 lata wpis znika po około 2,5 roku od uprawomocnienia się wyroku.
Czy muszę przyznać się do winy, żeby sąd warunkowo umorzył postępowanie?
Przepis nie wymaga formalnego przyznania się do winy. Wymaga natomiast, żeby okoliczności popełnienia czynu nie budziły wątpliwości. W praktyce oznacza to, że konsekwentne kwestionowanie sprawstwa jest trudne do pogodzenia z wnioskiem o warunkowe umorzenie. Jeżeli oskarżony sprzeciwia się takiemu rozstrzygnięciu, sąd na podstawie art. 341 § 2 k.p.k. kieruje sprawę na rozprawę.
Czy warunkowe umorzenie jest możliwe w sprawie o jazdę po alkoholu?
Tak. Przestępstwo z art. 178a § 1 Kodeksu karnego mieści się w progu zagrożenia karą wymaganym przez art. 66 § 2 k.k., więc możliwość warunkowego umorzenia postępowania istnieje. Sąd ocenia jednak całość okoliczności — stopień nietrzeźwości, miejsce i porę jazdy, zachowanie kierującego oraz to, czy doszło do zagrożenia dla innych uczestników ruchu. Przy warunkowym umorzeniu sąd może orzec zakaz prowadzenia pojazdów, ale maksymalnie do lat 2. Szczegóły opisałem w osobnym artykule o warunkowym umorzeniu przy jeździe po alkoholu.
Jak umówić się na konsultację z adwokatem w Jeleniej Górze?
Najprościej zadzwonić pod numer 887 887 995 — oddzwaniam tego samego dnia i ustalamy termin spotkania w kancelarii przy Al. Wojska Polskiego 46/1 w Jeleniej Górze. Możesz też napisać na kontakt@piotrdorniak.pl. Na spotkanie zabierz postanowienie o przedstawieniu zarzutów lub akt oskarżenia, wezwanie z sądu albo prokuratury oraz zaświadczenie o niekaralności, jeśli już je posiadasz.
Najważniejsze wnioski
- Warunkowe umorzenie postępowania karnego kończy sprawę wyrokiem, w którym sąd przypisuje czyn, ale nie orzeka kary — to nie jest uniewinnienie.
- Granica zagrożenia karą wynosi 5 lat pozbawienia wolności i jest bezwarunkowa. Spotykane w internecie progi 3 lub 7 lat nie odpowiadają aktualnemu brzmieniu art. 66 k.k.
- Sprawca pozostaje osobą niekaraną, ale przez okres próby i 6 miesięcy po nim figuruje w Krajowym Rejestrze Karnym — to dwie różne rzeczy, które warto rozróżnić przed posiedzeniem.
- Oskarżony ma prawo sprzeciwić się warunkowemu umorzeniu; wtedy sprawa trafia na rozprawę. Jeśli masz zarzuty albo wezwanie z sądu w Jeleniej Górze, zadzwoń, zanim zapadnie decyzja o kształcie wniosku.
Masz zarzuty albo wezwanie na posiedzenie?
Sprawdzę, czy w Twojej sprawie są przesłanki z art. 66 k.k., i przygotuję wniosek razem z uzasadnieniem.
📞 Zadzwoń: 887 887 995 Kancelaria w Jeleniej Górze — oddzwaniam tego samego dnia.📋 Jak przygotowano ten artykuł
- Autor merytoryczny: adw. Piotr Dorniak (wpis na listę adwokatów: nr 381, Izba Adwokacka w Wałbrzychu)
- Data publikacji: 19 września 2026
- Data ostatniej weryfikacji stanu prawnego: 27 września 2026
- Stan prawny: wrzesień 2026
- Proces: Artykuł powstał na podstawie praktyki kancelarii i został zweryfikowany przez adw. Piotra Dorniaka pod kątem aktualności stanu prawnego. Brzmienie art. 66–68 k.k., art. 336 i 341–342 k.p.k. oraz art. 1, 14 i 20 ustawy o KRK sprawdzono w tekstach ujednoliconych.
- Źródła prawne: Internetowy System Aktów Prawnych — Kodeks karny, Kodeks postępowania karnego, ustawa o Krajowym Rejestrze Karnym (isap.sejm.gov.pl); orzecznictwo Sądu Najwyższego (sn.pl); praktyka kancelarii w Jeleniej Górze.

