Rozwód bez orzeczenia o winie

Chcecie się rozstać spokojnie, bez wyciągania win i prania brudów na sali sądowej — i słyszeliście, że najprostszą drogą jest rozwód bez orzekania o winie. To prawda, że bywa najszybszy, ale „zgoda na brak winy” rodzi obawę: czy przez to na czymś nie stracę — na alimentach, dzieciach albo majątku? To realne pytanie, bo zgoda raz wyrażona bywa nieodwracalna, a źle ustawiony pozew zostawia skutki na lata.

Jako adwokat prowadzący sprawy rozwodowe w Jeleniej Górze oceniam najpierw, czy rozwód bez orzekania o winie to w Twojej sytuacji dobry wybór, a potem przygotowuję pozew i żądania dotyczące dzieci oraz finansów. W zgodnym rozwodzie często wystarcza jedna rozprawa, a sąd zwraca nawet połowę opłaty — ale to, czy wyjdziesz z niego bez strat, zależy od tego, co realnie znajdzie się w pozwie: od ustalenia kontaktów po alimenty na dzieci i małżonka. Z tej strony dowiesz się, na czym dokładnie polega taki rozwód, kiedy się opłaca, czy potrzebujesz adwokata, jak przebiega sprawa i ile kosztuje.

Na czym polega rozwód bez orzekania o winie?

Rozwód bez orzekania o winie to rozwiązanie małżeństwa, w którym — na zgodny wniosek obojga małżonków — sąd nie ustala, kto ponosi winę za rozpad pożycia (art. 57 § 2 KRO). Skutek jest taki, jak gdyby żaden z małżonków nie był winny. To najszybsza forma rozwodu, bo sąd pomija postępowanie dowodowe o winę i skupia się na dzieciach oraz sprawach majątkowych.

Warunek jest jeden i wspólny dla każdego rozwodu: musi nastąpić zupełny i trwały rozkład pożycia (art. 56 § 1 KRO) — zerwanie więzi uczuciowej, fizycznej i gospodarczej bez widoków na powrót. „Bez orzekania o winie” nie znaczy więc „od ręki” — sąd nadal bada, czy małżeństwo faktycznie się rozpadło. W praktyce ta droga bywa nazywana rozwodem za porozumieniem stron, choć w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym takie pojęcie nie występuje.

Kiedy warto wybrać rozwód bez orzekania o winie?

Ta droga sprawdza się, gdy oboje małżonkowie chcą zakończyć małżeństwo bez konfliktu, zależy im na czasie i potrafią dogadać się co do dzieci oraz majątku. Najczęstsze powody wyboru to szybki rozwód, niższy koszt, mniej stresu i lepsza atmosfera dla wspólnych dzieci — bo strony nie licytują się winą przed sądem.

Bez orzekania o winie nie warto iść „na automat”. Jeśli jeden z małżonków dopuścił się rażących naruszeń (np. przemoc, trwonienie majątku), rezygnacja z orzeczenia winy potrafi zamknąć drogę do alimentów na małżonka w szerszym zakresie. Dlatego decyzję podejmuję z klientem dopiero po przeważeniu zysków i strat — czasem kilka tygodni dłuższa sprawa o winę realnie się opłaca.

Czy do rozwodu bez orzekania o winie potrzebny jest adwokat?

Nie ma przymusu adwokackiego — pozew o rozwód bez orzekania o winie możesz złożyć samodzielnie. W praktyce adwokat przydaje się jednak nawet w „zgodnym” rozwodzie: pilnuje, by w pozwie znalazły się prawidłowe żądania dotyczące władzy rodzicielskiej, kontaktów i alimentów na dzieci, i by porozumienie rodzicielskie było skuteczne. To te elementy, nie sama wina, decydują o Twojej sytuacji po rozwodzie.

Adwokat złoży też wniosek o zabezpieczenie alimentów i kontaktów na czas trwania sprawy (art. 753 i 755 KPC), a w razie potrzeby przygotuje odpowiedź na pozew. Klienci pytają mnie najczęściej, „czy warto”, skoro się zgadzamy — odpowiadam, że tani błąd w żądaniach o dzieci potrafi kosztować lata. Jeśli wolisz prowadzić sprawę spokojnie i pewnie, sprawdź jak prowadzę sprawę o rozwód.

Jak przebiega sprawa o rozwód bez orzekania o winie?

Sprawę rozpoznaje Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze (al. Wojska Polskiego 56). Przebieg jest prostszy niż przy sporze o winę, bo odpada rozbudowane postępowanie dowodowe:

1. Złożenie pozwu o rozwód ze zgodnym żądaniem zaniechania orzekania o winie i z żądaniami dotyczącymi dzieci.
2. Doręczenie odpisu drugiemu małżonkowi i jego stanowisko (przy zgodzie — krótka odpowiedź na pozew).
3. Rozprawa — przy zgodnym wniosku często wystarcza jedna; sąd przesłuchuje małżonków co do rozkładu pożycia i sytuacji dzieci.
4. Wyrok rozwodowy. Od wyroku przysługuje apelacja do Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu.

Co ważne, nieobecność pozwanego nie blokuje rozwodu — przy spełnieniu przesłanek sąd może orzec rozwód także wtedy, gdy druga strona się nie stawia. Na sali sądowej w Jeleniej Górze widzę, że to, jak szybko zapadnie wyrok, zależy głównie od tego, czy żądania co do dzieci są od początku spójne i dobrze udokumentowane.

Alimenty, dzieci i podział majątku przy rozwodzie bez orzekania o winie

Brak orzeczenia o winie nie oznacza, że sąd pomija sprawy dziecka i finansów. W wyroku rozwodowym sąd nadal rozstrzyga o władzy rodzicielskiej, kontaktach z dzieckiem, alimentach na dzieci oraz korzystaniu ze wspólnego mieszkania (art. 58 KRO). Te rozstrzygnięcia są takie same jak przy rozwodzie z winą.

Ważny niuans dotyczy alimentów na małżonka: także po rozwodzie bez orzekania o winie małżonek w niedostatku może ich żądać od byłego współmałżonka — co do zasady przez okres do pięciu lat od rozwodu (art. 60 KRO). To częste zaskoczenie dla klientów, którzy myśleli, że „bez winy” znaczy „każdy radzi sobie sam”.

Sam podział majątku zwykle przeprowadza się odrębnie po rozwodzie — szczegóły opisuję na stronie podział majątku po rozwodzie. Kwestie dziecka prowadzę na stronach alimenty na dziecko oraz kontakty z dzieckiem po rozwodzie. Jeśli zastanawiasz się nad drugą drogą, porównaj ją z rozwodem z orzeczeniem o winie.

Ile kosztuje rozwód bez orzekania o winie?

Na koszt składają się opłata sądowa i honorarium adwokata. Opłata stała od pozwu o rozwód wynosi 600 zł, ale tu jest dobra wiadomość: jeśli sąd orzeknie rozwód na zgodny wniosek bez orzekania o winie, zwraca z urzędu połowę opłaty — 300 zł (art. 79 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych) a połowę pozostałej kwoty (z50 zł) zasądza od drugiej storny. Realny koszt sądowy zgodnego rozwodu wynosi więc 150 zł.

Honorarium ustalam indywidualnie po zapoznaniu się ze sprawą — zgodny rozwód bez dzieci to inny nakład pracy niż sprawa z porozumieniem rodzicielskim i zabezpieczeniem. Zasady współpracy omawiam na początku; dane i formularz znajdziesz na stronie kontakt z kancelarią w Jeleniej Górze.

Najczęściej zadawane pytania

Najważniejsze wnioski

• Rozwód bez orzekania o winie wymaga zgodnego wniosku obojga małżonków — sąd nie ustala wtedy winy (art. 57 § 2 KRO).
• To najszybsza droga, często jedna rozprawa, a sąd zwraca połowę opłaty (300 zł).
• Sąd nadal rozstrzyga o dzieciach, alimentach i mieszkaniu; alimenty na małżonka są możliwe też bez winy (art. 60 KRO).
• Zanim zgodzisz się na brak winy — sprawdź, czy na tym nie tracisz. Zadzwoń, omówimy Twoją sytuację.